Fikir sahibi olmak ile ürün sahibi olmak arasındaki mesafe, çoğu insanın sandığından kısadır, ama yön yanlışsa hiç kapanmaz.
En sık gördüğüm iki hata var. Birincisi, fikri aylarca konuşup hiç başlamamak. İkincisi, ilk sürüme aklındaki her şeyi koyup bütçeyi hiç kimsenin kullanmadığı bir sisteme harcamak.
İkisinin de panzehiri aynı: erken çıkan, küçük ama gerçekten çalışan bir ürün.
Fikri ürün tanımına çevirmek
Fikirler cümle halinde gelir: “Esnaf için bir sipariş uygulaması olsun.” Ürün tanımı ise soruların cevabıdır:
- Bu ürünü ilk kullanacak tek bir kişi kim? (Herkes derseniz, hiç kimsedir.)
- O kişi bugün bu işi nasıl hallediyor? (Rakip yazılım değil, Excel ve telefon olabilir.)
- Ürünü kullanınca ne kazanıyor, zaman mı, para mı, hata azalması mı?
- Başarı neye bakarak ölçülecek?
- İlk sürümde olmayacak şeyler neler?
Son soru en zorudur ve projeyi kurtaran sorudur. Fikirden ürüne geçişte tıkanan girişimlerin çoğu, kapsam kesemediği için tıkanır.
Önce Kanıt Yöntemi
- Netleştir (1 hafta): Fikir, ürün tanımına ve ilk sürüm kapsamına dönüşür. Kapsam dışı listesi yazılır.
- Kanıtla (2-3 hafta): Ana akış çalışır hale gelir. Gerçek kullanıcının eline verilir.
- Kur (3-6 hafta): Yayına alınabilir MVP: hesap yönetimi, ödeme gerekiyorsa ödeme, ölçüm, hata takibi.
- Ölç ve karar ver: Veriye bakarız. Devam, yön değiştir veya durdur. Üçü de meşru sonuçtur.
Bu yöntemin amacı ürünü hızlı çıkarmak değil; yanlış üründe geç kalmamaktır.
Ölçüm olmadan MVP olmaz
Yayına giren ama kimsenin ne yaptığını bilmediğiniz bir ürün, MVP değil sadece bir masraftır. Her projede ilk günden itibaren şunlar kurulu gelir:
- Kullanıcının ürüne girdikten sonra nerede bıraktığını gösteren huni ölçümü
- Ana işi tamamlama oranı (kayıt değil, işi bitirme)
- Hata ve çökme takibi
- Geri gelen kullanıcı oranı
Yatırımcı görüşmesine gidecekseniz, bu tablo sunumunuzdaki en değerli sayfa olur. Fikir anlatan çok, kullanım verisi gösteren azdır.
Teknoloji tercihi
MVP’de teknoloji seçimi hız ve devredilebilirlik üzerinden yapılır:
- Mobil: React Native + Expo, tek kod tabanıyla iOS ve Android, mağazaya hızlı çıkış
- Web: Next.js veya Vue/Nuxt, SEO gereken ürünlerde sunucu tarafı render
- Sunucu: Node.js, hızlı ilerleme, geniş geliştirici havuzu
- Veri: PostgreSQL veya MongoDB, ürünün veri yapısına göre
Egzotik teknoloji seçmiyorum. Ürününüz tuttuğunda kendi ekibinizi kurabilmeniz, bugünkü hızdan daha değerlidir.
Deneyimden gelen not
Kendi ürünlerimizi de çıkarıyoruz. SeezSoft olarak sıfırdan kurup yayına aldığımız sistemler var; ayrıca App Store’da yayında olan kendi mobil uygulamamı geliştirdim. Yani mağaza süreçlerini, reddedilme sebeplerini, ilk kullanıcı bulmanın zorluğunu ve ölçümün ne söylediğini kendi ürünümde yaşayarak biliyorum.
Bu, ajans ile ürün çıkarmış biri arasındaki farktır: kapsamı nerede keseceğimi tahminle değil, bedelini ödeyerek öğrendim.
Sonraki adım
Fikrinizi 30 dakikada anlatın. Görüşme sonunda elinizde şunlar olur: ilk sürüm kapsamı taslağı, gerçekçi bir süre aralığı ve fikrin en riskli varsayımının ne olduğu. Devam etmesek bile bu üçü sizde kalır.